Penzija sa 70 godina: Čeka li to i Crnu Goru?

Demografski trendovi i pritisak na penzione fondove otvaraju pitanje pomjeranja starosne granice za odlazak u penziju. Demograf Miroslav Doderović smatra da taj scenario ne može zaobići ni Crnu Goru, dok iz Unije slobodnih sindikata poručuju da je uređenje penzionog sistema u nadležnosti svake države i insistiraju na pravu zaposlenih da, ukoliko to žele i mogu, rade i nakon 65. godine.

Evropska unija postepeno, ali dugoročno, do 2040. godine, odnosno 2060. godine, pomjera starosnu granicu za odlazak u penziju.

Najradikalniji primjer je Danska, sa granicom od 74 godine, a slične planove imaju i Estonija, Italija, Holandija i Švedska, sa granicama od 70 ili 71 godine.

Obrazloženje za takvu politiku nalazi se u starenju stanovništva, sprečavanju bankrota penzionih fondova i obezbjeđivanju fiskalne stabilnosti.

Broj osoba starijih od 65 godina raste i u Crnoj Gori. Podaci pokazuju da ih je 1991. godine bilo nešto više od 50.000, dok ih je prema posljednjem popisu duplo više.

Sve je više i penzionera. Statistika je na izmaku 20. vijeka evidentirala 78.000 penzionera, dok ih je sada oko 120.000.

Zbog konstantnih promjena uslova penzionisanja, penzioni fond je u sve dubljoj krizi, kaže demograf Miroslav Doderović.

“Godine starosti su pomjerane sa 65 na 67, uvedene su neke socijalne kategorije, invalidska penzija prije vremena penzije i slično tome, tako da je naš penzioni fond opterećen i u jednom lošem finansijskom stanju. I ove promjene koje su bile, one su pomalo rješavane preko penzionog fonda“, kazao je Doderović.

Evropska unija upozoriće nas da su reforme neophodne, kategoričan je Doderović.

„Tako da će Evropska unija prosto saopštiti činjenice i uticati u tom pravcu da ćemo mi morati da produžavamo godine odlaska u penziju, tako da će vjerovatno u narednim godinama taj broj godina za odlazak u penziju pomjerati sa 65, odnosno 66, prema broju 68, 69, 70. Znači, promjene će ići postepeno“, smatra Doderović.

S druge strane, zamjenica generalnog sekretara Unije slobodnih sindikata Ivana Mihajlović u izjavi za RTCG kaže da ne postoje posebne evropske direktive koje propisuju starosnu granicu za odlazak u penziju, već da svaka članica samostalno kreira penzioni sistem.

Ipak, kako napominje, nije rijetkost da Evropska komisija preporuči reforme radi obezbjeđivanja fiskalne održivosti.

“Iz tog razloga, Unija slobodnih sindikata uvijek ističe da može postojati određena vrsta pritiska. U svakom slučaju, treba naglasiti da evropski trendovi ni u ovom trenutku, ma koliko da se kreću ka podizanju starosne granice za odlazak u penziju, nijesu uniformni, pa imamo i brojne države članice u kojima je starosna granica za odlazak u penziju još uvijek 60 godina, i za muškarce i za žene“, kazala je Mihajlović.

Ona podsjeća i da je Crna Gora prva u Evropi imala najvišu starosnu granicu za odlazak u penziju.

“Definitivno, ono što je vrijedno pomena i što crnogorska javnost ne treba da zaboravi jeste da je Crna Gora u jednom trenutku, dakle u periodu između 2010. i 2012. godine, pa do 2016. godine, zapravo radila reformu penzionog sistema. Tada je u jednom trenutku podigla starosnu granicu za odlazak u penziju i za muškarce i za žene na 67 godina. Dakle, tu je bila lider, čak i u odnosu na gotovo sve evropske zemlje u tom trenutku“, navela je Mihajlović.

Iz Unije slobodnih sindikata poručuju da je u sadašnjim uslovima starosna granica od 65 godina za odlazak u penziju optimalna. Ističu, međutim, da će nastaviti kampanju kako bi se zaposlenima koji su radno sposobni omogućilo da i nakon 65. godine ostanu na tržištu rada, ali isključivo ukoliko to žele.

RTCG